Kalendarium: 9 lutego 1943 r. UPA dokonała brutalnego mordu na mieszkańcach wsi Parośla I – początek rzezi wołyńskiej | Prof. Grzegorz Motyka: to była etniczna czystka na Polakach

Mord w Parośli to początek rzezi wołyńskiej. 9 lutego 1943 roku, po podstępnym wejściu do wsi Parośla, Ukraińska Powstańcza Armia wymordowała niemal wszystkich mieszkających tam Polaków. Mordy były bestialskie. Przeżyli nieliczni. – informowała rok temu, w przeddzień 76. rocznicy zbrodni TVP Gdańsk

screen: TVP Gdańsk – video po kliknięciu na link/grafikę

– Zdecydowana większość ofiar to ofiary nie kul, od kuli, nie broni palnej, tylko ofiary, które zamęczono przy pomocy narzędzi gospodarskich – siekier, wideł, drągów, młotków do uboju bydła – informuje Bartosz Januszewski z Biura Edukacji Narodowej IPN w Gdańsku

We wsi Parośle w jeden dzień wymordowano około 170 osób. Z rzezi uratowało się jedynie dwunastu Polaków.

2 źródłowy materiał i relacja ocalałęj z pogromu Zuzanny Domadej-Wojciechowskiej na stronie TVP Gdańsk – po kliknięciu na link

Brutalny mord dokonany przez Ukraińską Powstańczą Armię na mieszkańcach wsi Parośla był zwiastunem nadejścia krwawych czasów dla Polaków z Kresów Południowo-Wschodnich. W archiwum Polskiego Radia zachowała się bezcenna relacja świadka ocalałego ze zbrodni dokonanej w Parośli w nocy z 8 na 9 lutego 1943 roku. – informuje portal PolskieRadio24.pl

Pierwsze zbrodnie UPA

Na przełomie roku 1942/1943 roku doszło do pierwszych zabójstw Polaków z rąk UPA. Początkowo były to pojedyncze osoby, najczęściej będące w podróży. Polacy odbierali te zabójstwa jako przestępstwa dokonane na tle rabunkowym, dlatego nie panowało wśród nich poczucie strachu. Pomimo napięć w stosunkach z Ukraińcami, do jakich doszło podczas okupacji sowieckiej i niemieckiej, Polacy oceniali kontakty z sąsiadami jako dobre i nie spodziewali się z ich strony przemocy.
Postrzeganie sytuacji zmienił zbiorowy mord popełniony na mieszkańcach wsi Parośla I położonej w powiecie sarneńskim na wschodzie Wołynia. Parośla było wioską założoną jeszcze w XIX wieku. Tuż przed wybuchem II wojny światowej zamieszkiwało ją około 130 Polaków w 27 zagrodach, zajmujących się na co dzień rolnictwem i pracami leśnymi.

__________________________________

„...Chwilę później we wsi rozpętało się prawdziwe piekło. „Ukraińcy łapali poszczególne osoby i mordowali w okrutny sposób. Kobietom obcinano piersi, nosy, uszy, zrywano paznokcie, obcinano dłonie, nogi, rozpruwano brzuchy. Mężczyznom odrąbywano narządy płciowe, obcinano po kawałku dłonie, ręce, stopy, rozpruwano brzuchy, rozpalonymi drutami wypalano oczy, obcinano języki, nosy, uszy, na to sypano sól. Rozrąbywali głowy plastrami po kawałku. W okropnych męczarniach ci ludzie konali” – opisywał po latach na podstawie relacji nielicznych ocalałych świadków Antoni Przybysz, autor książki „Wspomnienia z umęczonego Wołynia”. Według innych relacji napastnicy główki kilkuletnich dzieci roztrzaskiwali obuchami siekier, a niemowlęta przybijali do stołów za pomocą noży.

Masakra trwała kilka godzin. Po niej rozpoczął się zakrojony na wielką skalę rabunek mienia. Według Siemaszków duża część sprawców rekrutowała się z grona mieszkańców okolicznych osad. Wśród nich byli chłopi i robotnicy leśni, ale też syn popa i pracownicy ukraińskiego wydziału oświaty z Włodzimierca. „Wymordowano 27 rodzin żyjących w Parośli oraz szereg osób z innych miejscowości, które przebywały w kolonii lub przez nią przejeżdżały” – podają Siemaszkowie. Całkowita liczba ofiar nie jest pewna. Według szacunków wyniosła ona od 149 do 173 osób…„

○ PolskaZbrojna [09.02.2025]: – Parośla – laboratorium zbrodni♂

__________________________________

– Przed wojną mieliśmy dobre stosunki z Ukraińcami. Chodziliśmy z nimi na zabawy. Nie działo się nic podejrzanego – mówił w wywiadzie dla Polskiego Radia Witold Kołodyński, jeden z nielicznych ocalałych z mordu w Parośli.

Przybycie UPA do Parośli

Rankiem 9 lutego 1943 roku banderowcy zamordowali kilku Polaków pracujących przy wyrębie drzewa w lesie otaczającym Paroślę. Po dokonanej zbrodni napastnicy wkroczyli do wsi, do każdego z domów wtargnęło po kilku uzbrojonych banderowców podających się za partyzantów sowieckich.

– Nad ranem obudziło nas pukanie do okna. Wyjrzał przez nie ojciec i powiedział, że to jakieś wojsko. Postanowił wpuścić żołnierzy do domu – relacjonował Witold Kołodyński, jeden z nielicznych ocalałych.

Przybyszy zdradził język, jakim się posługiwali – nie mówili po rosyjsku, lecz ukraińsku, który był dobrze znany przez Polaków z Wołynia. Od partyzantów radzieckich odróżniali się także umundurowaniem i uzbrojeniem – zamiast karabinów posiadali siekiery i topory. Po wejściu do domu… – cały obszerny artykuł przypominający tragedię sprzed 77 lat oraz wspomnienia Witolda Kołodyńskiego na źródłowej stronie PolskieRadio24.pl – po kliknięciu na link

4  Wikipedia: – Zbrodnia w Parośli I

+ + +

Rzeź wołyńska – zobacz serwis historyczny Polskiego Radia – po kliknięciu na link/grafikę

◙ Podobne informacje:

Kalendarium: 30 czerwca 1941 r. we Lwowie rozpętało się piekło. Jak doszło do pogromu ludności żydowskiej?

Kalendarium: 🖤 11 lipca 1943 r. – Krwawa niedziela na Wołyniu 🇵🇱 Narodowy Dzień Pamięci Ofiar Ludobójstwa dokonanego przez ukraińskich nacjonalistów na obywatelach II Rzeczypospolitej Polskiej 🖤 Rzeź wołyńska. Prof. Grzegorz Motyka: to była etniczna czystka na Polakach

PR24: Jarosław Kaczyński: rzeź wołyńska była brutalnym ludobójstwem, trzeba się z tym rozliczyć

Kalendarium: 29 stycznia 1944 r. – okrutny mord dokonany na polskiej wsi Koniuchy przez partyzantów radzieckich i żydowskich